Βιολογία (Γενικό Λύκειο)
Κατεβάστε σε μορφή PDF
 2 ώρες

ΓΕΝΕΤΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ-ΠΡΩΤΕΪΝΟΣΥΝΘΕΣΗ

Γενική περιγραφή περιεχομένου: 

Η μέθοδος που εφαρμόζεται είναι η καθοδηγούμενη ανακάλυψη και πραγματοποιείται σε πέντε φάσεις που περιγράφονται αναλυτικά. Με τη βοήθεια της πλατφόρμας "Αίσωπος" και με ομαδοσυνεργατικό τρόπο (σε ομάδες 2-3 ατόμων) οι μαθητές  συνεργάζονται μεταξύ τους και με τον καθηγητή. Η διδασκαλία του μαθήματος στηρίζεται στην αυτενέργεια του µαθητή, ο οποίος παρακινείται να προσδιορίζει και να αξιοποιεί πηγές πληροφόρησης σχετικές µε τα θέµατα που µελετά, του παρέχεται πληροφόρηση µε εποπτικό τρόπο ώστε να ασκείται η κριτική του ικανότητα και να αποκρά δεξιότητες µεθοδολογικού χαρακτήρα. Είναι σημαντικό για την εφαρμογή του σεναρίου να ληφθούν υπόψη:

Α. Προαπαιτούμενες γνώσεις:

Δομή και λειτουργίες των μακρομορίων (βιοπολυμερή), οργανιδίων και σχηματισμών που υπάρχουν σε ένα κύτταρο. Γενετικό υλικό και διαίρεση βακτηρίων.

Γνώση των όρων γονίδιο, DNA, πυρήνας, χρωμόσωμα, ριβόσωμα συμπεριλαμβανομένων και ιδεών σχετικά με τη θέση και τη λειτουργία.

Β. Εναλλακτικές ιδέες:

Ο γενετικός κώδικας είναι μια γενετική δομή, που κάνει τον ανθρώπο και διαφοροποιεί τα άτομα μεταξύ τους.

Συγκρούσεις που προκύπτουν από το διπλό ρόλο ορισμένων πρωτεϊνών ως συμμετέχοντες στη διαδικασία της μετάφρασης και ως προϊόντα της μετάφρασης,

Ελλειψη γνώσεων σχετικά με την πραγματική προέλευση των αμινοξέων κατά την πρωτεϊνοσύνθεση.  

Δεν αναγνωρίζουν τη σχέση μεταξύ γενετικής πληροφορίας και χρωμοσωμάτων.

Αγνοούν το γεγονός ότι όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί περιέχουν γενετική πληροφορία. Δηλώνουν ότι τα φυτά δεν περιέχουν γενετική πληροφορία, ούτε οι ιοί περιέχουν γενετική πληροφορία.)

Δεν γνωρίζουν της πηγές προέλευσης της γενετικής ποικιλομορφίας (γενετικές και/ή περιβαλλοντικές).

Οι στόχοι που αναφέρονται αλλά και επιπλέον στόχοι επιτυγχάνονται μέσω της συνεργασίας των μαθητών μεταξύ τους και με τον καθηγητή αλλά και μέσω της αλληλεπίδρασης με την πλατφόρμα «Αίσωπος» με δραστηριότητες που κατευθύνονται από αντίστοιχα Φύλλα εργασίας.

Εκπαιδευτικό Πρόβλημα: 

Ο γενετικός κώδικας είναι από τις πιο δύσκολες έννοιες στη Βιολογία. Οι μαθητές δεν μπορούν  να κατανοήσουν εύκολα τη βιολογική σημασία της κωδικοποιημένης γενετικής πληροφορίας. Στο συγκεκριμένο σενάριο προτείνεται ένας απλός τρόπος μέσω της συνεργατικής διαδικασίας να εξοικειωθούν οι μαθητές αρχικά με την έννοια της κωδικοποιημένης πληροφορίας και κατόπιν να καταπιαστούν με τον γενετικό κώδικα. Επιπλέον με την πρωτεϊνοσύνθεση δίνεται η ευκαιρία να συσχετίσουν το κεντρικό δόγμα της βιολογίας, την ιδιότητα του DNA ως μόριο που έχει αποθηκευμένη πληροφορία και τον τρόπο που «διαβάζεται αυτή η πληροφορία, μέσω του γενετικού κώδικα.

Φάσεις Ψηφιακού Σεναρίου: 
15 λεπτά
Φάση 1: 1η Φάση: ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ. Η ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑ
Χώρος Διεξαγωγής: Τάξη - Ομάδες δύο ατόμων
30 λεπτά
Φάση 2: 2η Φάση: Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΓΕΝΕΤΙΚΟΥ ΚΩΔΙΚΑ
Χώρος Διεξαγωγής: Ηλεκτρονικό Υπολογιστή - Διαδίκτυο
25 λεπτά
Φάση 3: 3η Φάση: Η ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ
Χώρος Διεξαγωγής: Ηλεκτρονικό Υπολογιστή - Διαδίκτυο
10 λεπτά
Φάση 4: 4η Φάση: ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ
Χώρος Διεξαγωγής: Τάξη-Ηλεκτρονικό Υπολογιστή-Διαδίκτυο
10 λεπτά
Φάση 5: 5η Φάση: ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ-ΕΠΕΚΤΑΣΗ
Χώρος Διεξαγωγής: Ηλεκτρονικό Υπολογιστή - Διαδίκτυο
Διδακτικοί Στόχοι: 
  1. Να αντιλαμβάνεται την έννοια της κωδικοποιημένης πληροφορίας και να εξηγεί τη γενετική πληροφορία.
  2. Να να αναφέρει τις ιδιότητες του γενετικού κώδικα και να αναλύει τα χαρακτηριστικά του.
  3. Να περιγράφει τα στάδια της πρωτεϊνοσύνθεσης και να αναφέρει τα μόρια που συμμετέχουν σε αυτά.
  4. Να επισημαίνει το ρόλο του γενετικού κώδικα στη χρήση βακτηρίων για παραγωγή ανθρώπινων πρωτεϊνών.
  5. Να διακρίνει το ρόλο των πρωτεϊνών για τα χαρακτηριστικά του ατόμου από το ρόλο του DNA.
Λέξεις κλειδιά που χαρακτηρίζουν τη θεματική του σεναρίου: 
Γενετικός κώδικας
Πρωτεϊνοσύνθεση
Κεντρικό Δόγμα της Βιολογίας
Κωδικοποιημένη πληροφορία
ριβοσώματα
DNA
RNA
Υλικοτεχνική υποδομή: 
Ηλεκτρονικός Υπολογιστής, Διαδίκτυο
Δημιουργός Σεναρίου: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΩΣΤΑΡΙΔΗΣ (Εκπαιδευτικός)
Έλεγχος Σεναρίου με τα Προγράμματα Σπουδών: ΚΑΛΑΘΑΚΗ ΜΑΡΙΑ (Σχολικός Σύμβουλος)
Έλεγχος Επιστημονικής Επάρκειας Σεναρίου: ΚΑΛΑΘΑΚΗ ΜΑΡΙΑ (Συντονιστής)