Βιολογία (Γενικό Λύκειο)
Κατεβάστε σε μορφή PDF
 3 ώρες

ΚΥΤΤΑΡΙΚΑ ΟΡΓΑΝΙΔΙΑ

Γενική περιγραφή περιεχομένου: 

Το εν λόγω διδακτικό σενάριο βασίζεται στη βιωματική προσέγγιση της γνώσης, δίνοντας έμφαση στις προηγούμενες γνώσεις και εμπειρίες των μαθητών και καθιερώνει τη συνεργασία μεταξύ των μαθητών, υιοθετώντας τον ομαδοσυνεργατικό τρόπο μάθησης, ενισχύοντας έτσι τη δημιουργικότητά τους.

Κατά το σχεδιασμό του προτεινόμενου διδακτικού σεναρίου, λήφθηκε υπόψη  το γεγονός ότι τα θέματα για τα οποία θα συζητήσουμε ανάγονται στο μικρόκοσμο της Βιολογίας, με αποτέλεσμα οι μαθητές να μην έχουν άμεση εμπειρία. Ως εκ τούτου χρησιμοποιήθηκαν πολλές σχηματοποιήσεις και οπτικοποιήσεις, δεδομένου ότι το θέμα που επιλέχθηκε (ΚΥΤΤΑΡΙΚΑ ΟΡΓΑΝΙΔΙΑ) σχετίζεται  με δομές, για την κατανόηση των οποίων η χρήση εικόνων κρίθηκε απαραίτητη, προκειμένου το θέμα να αντιμετωπιστεί διδακτικά.

Έγινε προσπάθεια, ώστε τα διαδραστικά εργαλεία που χρησιμοποιήθηκαν (π.χ. εικόνες με διαδραστικά σημεία, διαδραστικά βίντεο και εικόνες απλές) να εξυπηρετούν τους στόχους του διδακτικού σεναρίου, χωρίς να γίνει κατάχρηση.  Τα εργαλεία αυτά αποτελούν πάντα το μέσο για την καλύτερη κατανόηση των διδασκόμενων εννοιών και η χρήση τους δεν είναι αυτοσκοπός.

Οι θεωρίες μάθησης που εφαρμόστηκαν αναφέρονται:

1) Στη θεωρία του κοινωνικού εποικοδομητισμού, σύμφωνα με την οποία η γνώση οικοδομείται σταδιακά, με βάση τις προϋπάρχουσες γνώσεις και αντιλήψεις των μαθητών (γνωστική δομή). Αυτή η γνωστική δομή θα καθορίσει την ερμηνεία, την καταχώρηση και την οργάνωση της νέας γνώσης. 

2) Στη θεωρία της συνεργατικής μάθησης, όπου οι μαθητές εργάζονται σε μικρές ομάδες, στις οποίες το κάθε μέλος συμμετέχει σε συλλογικές δραστηριότητες που έχουν προσδιοριστεί με σαφήνεια.

Ως προς τις διδακτικές τεχνικές χρησιμοποιήθηκαν:

α) Η ερώτηση/δραστηριότητα αφόρμησης. Για κάθε θέμα που πρόκειται να συζητηθεί, μπορεί να χρησιμοποιηθεί μια ερώτηση ή να πραγματοποιηθεί κάποια δραστηριότητα που θα αποτελέσει την αφορμή και θα κεντρίσει το ενδιαφέρον των μαθητών (βλ. Φύλλο Εργασίας 1) 

β) Η μελέτη περίπτωσης (case study) , η οποία είναι μια ιστορία με εκπαιδευτικό μήνυμα (βλ. Herreid Freeman Clyde (2007), Start With A Story, NSTA Press, Arlington, Virginia, p.27) (βλ. Φύλλο Εργασίας 1)

γ) Η δραματοποίηση, όπου οι μαθητές/τριες υποδύονται ρόλους και αυτοσχεδιάζουν, με στόχο να βιώσουν την κατάσταση και να την κατανοήσουν 

δ) Το μετωπικό πείραμα, σύμφωνα με το οποίο οι μαθητές/τριες πραγματοποιούν ταυτόχρονα την ίδια δραστηριότητα εργαζόμενοι σε μικρές ομάδες (βλ. Φυλλο Εργασίας 3)

Τα Φύλλα Εργασίας που δόθηκαν στους μαθητές λειτουργούν ως οδηγός για την καλύτερη πλοήγηση των μαθητών/τριών στην πλατφόρμα "Αίσωπος" και ταυτόχρονα ελέγχουν το βαθμό κατάκτησης της παρεχόμενης γνώσης. 

 

Εκπαιδευτικό Πρόβλημα: 

Να γνωρίσουν οι μαθητές/μαθήτριες τα οργανίδια του κυττάρου (δομή και λειτουργία) και να αντιληφθούν ότι στις βιολογικές δομές (κύτταρο), η συνεργασία των μερών (οργανίδια) δημιουργεί αναδυόμενες ιδιότητες.

Φάσεις Ψηφιακού Σεναρίου: 
15 λεπτά
Φάση 1: ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ-ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΡΟΫΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΓΝΩΣΗΣ
Χώρος Διεξαγωγής: Αιθουσα Πληροφορικής με σύνδεση στο Διαδίκτυο
20 λεπτά
Φάση 2: ΠΥΡΗΝΑΣ - Ο ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΤΟΥ ΚΥΤΤΑΡΟΥ
Χώρος Διεξαγωγής: Αιθουσα Πληροφορικής με σύνδεση στο Διαδίκτυο
35 λεπτά
Φάση 3: ΕΝΔΟΜΕΜΒΡΑΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ
Χώρος Διεξαγωγής: Αίθουσα Πληροφορικής με σύνδεση στο Διαδίκτυο -Εργαστήριο Φυσικών Επιστημών
25 λεπτά
Φάση 4: ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΙΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ
Χώρος Διεξαγωγής: Αίθουσα Πληροφορικής με σύνδεση στο Διαδίκτυο
40 λεπτά
Φάση 5: ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ - ΔΡΑΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ
Χώρος Διεξαγωγής: Αίθουσα διδασκαλίας με Η/Υ, σύνδεση στο Διαδίκτυο και διαδραστικό πίνακα
Διδακτικοί Στόχοι: 
  1. Να αναγνωρίζουν οι μαθητές/τριες τα κυτταρικά οργανίδια
  2. Να περιγράφουν τη δομή και τη λειτουργία τους
  3. Να συσχετίζουν τη δομή με τη λειτουργία τους
  4. Να αιτιολογούν γιατί το κύτταρο αποτελεί τη δομική και λειτουργική μονάδα όλων των οργανισμών
Λέξεις κλειδιά που χαρακτηρίζουν τη θεματική του σεναρίου: 
ζωϊκό κύτταρο
φυτικό κύτταρο
κυτταρικά οργανίδια
πυρήνας
ενδοπλασματικό δίκτυο
σύμπλεγμα Golgi
λυσοσώματα
υπεροξειδιοσώματα
κενοτόπια
μιτοχόνδρια
χλωροπλάστες
χυμοτόπια
πλαστίδια
Υλικοτεχνική υποδομή: 
Αίθουσα διδασκαλίας, Η/Υ, βιντεοπροβολέας, αίθουσα Πληροφορικής, Εργαστήριο Φυσικών Επιστημών
Δημιουργός Σεναρίου: ΕΥΤΕΡΠΗ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΙΔΟΥ (Εκπαιδευτικός)