Προσχολική Παιδαγωγική (Προσχολική)
Κατεβάστε σε μορφή PDF
 2 ώρες

"Τί είναι αυτό που νιώθω;"

Γενική περιγραφή περιεχομένου: 

Τα συναισθήματα αποτελούν ένα μεγάλο και σημαντικό κομμάτι για τη ζωή όλων των ανθρώπων, μικρών και μεγάλων. Τα συναισθήματα διακρίνονται σε ευχάριστα και δυσάρεστα ή σε αρνητικά και θετικά.  Η χαρά, η λύπη, ο θυμός, ο φόβος, η αγάπη, η απογοήτευση, το μίσος, ο ενθουσιασμός, η φιλία, η ζήλεια, η μοναξιά και πολλά άλλα είναι ευχάριστες ή δυσάρεστες ψυχικές καταστάσεις που προκαλούνται από αισθήματα, παραστάσεις ή σκέψεις. Πρόκειται για συναισθήματα που μπορεί να έχουμε βιώσει ή να έχουμε παρατηρήσει σε άλλους. Και τα παιδιά σε καθημερινές καταστάσεις βιώνουν τέτοια συναισθήματα και τα χρησιμοποιούν στις αλληλεπιδράσεις τους με τους άλλους. Το χαμόγελο σε ένα φίλο μπορεί να σημαίνει ότι θέλει την παρέα του, ενώ το "κατσουφιασμένο" πρόσωπο προδίδει το θυμό του.

Η ένταση των συναισθημάτων διαφοροποιείται ανάλογα με τις καταστάσεις που βιώνει το άτομο. Τα παιδιά στην προσχολική ηλικία πρέπει να μάθουν να αναγνωρίζουν όχι μόνο τα συναισθήματά τους, αλλά και τα συναισθήματα των άλλων. Η δυσκολία που παρατηρείται είναι ότι τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας βρίσκονται ακόμη στο στάδιο του εγωκεντρισμού, δηλαδή σύμφωνα με τον Salkind (2001) το παιδί δεν μπορεί να υπολογίσει την προοπτική ενός άλλου προσώπου. Συνεπώς, ο εγωκεντρισμός επηρεάζει την κοινωνική ανάπτυξη του παιδιού σε περιοχές όπως οι διαπροσωπικές σχέσεις, η διαμόρφωση στάσεων και η κοινωνική προσαρμογή και ενδέχεται τα μικρά παιδιά να δυσκολεύονται να έρθουν στη θέση του άλλου και να τον καταλάβουν, γι' αυτό τα συναισθήματά τους κάποιες φορές μπορεί να είναι ανεξέλεγκτα.

Τα τελευταία χρόνια χρησιμοποιείται ευρέως ο όρος "συναισθηματική νοημοσύνη", όπου δίνεται έμφαση όχι στις πνευματικές ικανότητες των ανθρώπων, αλλά στη νοημοσύνη των συναισθημάτων. Σύμφωνα με τον Goleman (1996) για να χειριστούμε με λειτουργικό τρόπο τα συναισθήματα χρειάζεται να διαθέτουμε: α) γνώση των δικών μας συναισθημάτων, β) έλεγχο των συναισθημάτων μας, δηλαδή να τα ελέγχουμε με επωφελή τρόπο, γ) κατανόηση των συναισθημάτων των άλλων ανθρώπων και το αποτέλεσμα θα είναι στέρεες κοινωνικές επαφές. Στα σχολεία εφαρμόζονται προγράμματα συναισθηματικής αγωγής που επιδιώκουν να "εκπαιδεύσουν" τα παιδιά να χρησιμοποιούν τα συναισθήματα στις αλληλεπιδράσεις τους με τους άλλους με τέτοιο τρόπο ώστε να επιτυγχάνουν τον στόχο τους, να αναγνωρίζουν τόσο τα δικά τους συναισθήματα όσο και των άλλων και να μάθουν πως να τα εκφράζουν.

Το συγκεκριμένο διδακτικό σενάριο έχει ως πρωταρχικό στόχο να αναγνωρίσουν τα παιδιά τα συναισθήματα της χαράς, της λύπης, του θυμού και το φόβου και να εκφράσουν τις εμπειρίες τους. Οι δραστηριότητες που παρουσιάζονται συνδέονται με όλες τις γνωστικές περιοχές, σύμφωνα με το Ενιαίο Διαθεματικό Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών, δίνοντας έμφαση στην Πληροφορική. Ο εκπαιδευτικός χρειάζεται να έχει διερευνήσει τις προϋπάρχουσες γνώσεις των παιδιών, να έχει διαμορφώσει ένα ασφαλές πλαίσιο επικοινωνίας στο οποίο τα παιδιά θα εκφράζονται ελεύθερα και να υπάρχει κλίμα αναγνώρισης, αποδοχής και αμοιβαίου σεβασμού μεταξύ όλων των παιδιών.

 

 

Εκπαιδευτικό Πρόβλημα: 

Το συγκεκριμένο διδακτικό σενάριο έχει ως στόχο τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας να μπορούν να αναγνωρίσουν και να κατονομάσουν τα συναισθήματα της χαράς, της λύπης, του θυμού και του φόβου. Η δυσκολία που παρατηρείται είναι ότι τα παιδιά αυτής της ηλικίας, σύμφωνα με τον Piaget, βρίσκονται στο στάδιο του εγωκεντρισμού, δηλαδή δυσκολεύονται να κατανοήσουν και να έρθουν στη θέση του άλλου και το ενδιαφέρον τους στρέφεται μόνο στον εαυτό τους. Το εργαλείο που θα χρησιμοποιηθεί και θα διευρύνει τις εκπαιδευτικές ευκαιρίες των μικρών παιδιών ενισχύοντας τη δυναμική του διευρευνητικού - δημιουργικού τους παιχνιδιού θα είναι ο ηλεκτρονικός υπολογιστής.

Φάσεις Ψηφιακού Σεναρίου: 
45 λεπτά
Φάση 1: "Άκουσε και δες τι νιώθω"
Χώρος Διεξαγωγής: Γωνιά ηλεκτρονικού υπολογιστή
45 λεπτά
Φάση 2: "Τώρα νιώθω..."
Χώρος Διεξαγωγής: Γωνιά ηλεκτρονικού υπολογιστή
Διδακτικοί Στόχοι: 
  1. Να παρατηρούν και να αναγνωρίζουν τα συναισθήματα της χαράς, της λύπης, του θυμού και του φόβου.
  2. Να αναπτύξουν την παρατηρητικότητα και τη λεπτή τους κινητικότητα.
  3. Να εξελιχθούν οι γνώσεις, οι ικάνοτητες και δεξιότητες που συνδέονται με άλλες γνωστικές περιοχές.
  4. Να πειραματίζονται, να παρατηρούν και να ελέγχουν τα αποτελέσματα των πράξεών τους.
  5. Να συμμετέχουν σε συζητήσεις και να χρησιμοποιούν στοιχειώδη επιχειρηματολογία.
Λέξεις κλειδιά που χαρακτηρίζουν τη θεματική του σεναρίου: 
συναίσθημα
χαρά
λύπη
φόβος
θυμός
νιώθω.
Υλικοτεχνική υποδομή: 
Ηλεκτρονικός Υπολογιστής
Δημιουργός Σεναρίου: ΧΡΥΣΟΥΛΑ ΝΙΑΡΧΟΥ (Εκπαιδευτικός)